چرخه زندگی اسپیروژیر

اسپیروژیر(Spirogyra)ازجلبک های آب شیرین است که آزادانه در سطح استخرهای راکد، برکه ها و خندق ها شناورمی شود. آنها را ابریشم برکه آب نیز می نامند.
در ساختار رشته ای اسپیروژیر، سلول های استوانه ای شکل در یک ردیف وپشت سر هم قرار گرفته اند.دیواره سلولی دو لایه است . لایه بیرونی ازجنس پکتین و داخلی از سلولز است.هسته ای بزرگ در مرکز سلول وجود دارد که توسط سیتوپلاسم احاطه شده است معمولا واکوئل مرکزی بزرگی هم در داخل سلول دیده می شود .وجود کلروپلاست های نواری شکل ، از ویژگی های این جلبک است.

تولید مثل اسپیروژیر:

 

 هر دو نوع تولید مثل جنسی و غیرجنسی در این جلبک انجام می شود. تولید مثل رویشی نیز در برخی از گونه ها وجود دارد

 

تولید مثل رویشی:
در این حالت ،رشته های اسپیروژیر به علت آسیب مکانیکی و یا به دلیل ژلاتینه شدن سلول شکسته  می شوند . (قطعه قطعه شدن)
 
تولید مثل غیر جنسی:
در شرایط نامساعد محیطی ، تولید مثل  غیر جنسی با تشکیل اسپور صورت می گیرد. با ایجاد دیواره سلولزی جدید در اطراف پروتوپلاسم سلول ها،اسپور تشکیل می شود. در شرایط مطلوب ، با  جوانه زنی اسپورها ، رشته های جدید اسپیروژیر بوجود می آید.

 

تولید مثل جنسی:

تولید مثل جنسی دراسپیروژیر با روش هم یوغی(conjugation)صورت می گیرد.در این روش ، با الحاق گامت های بدون فلاژل ، زیگوسپور تشکیل می شود. هم یوغی به دو روش در اسپیروژیر انجام می شود. هم یوغی جانبی( (Lateral  و هم یوغی  Scalariform
هم یوغی جانبی:

این نوع هم یوغی ، بین دو سلول موجود در یک رشته ی اسپیروژیر صورت می گیرد. به همین دلیل  hmothallic   نامیده می شود. هم یوغی جانبی سه نوع است:

1- هم یوغی جانبی غیر مستقیم 2- هم یوغی جانبی ترمینال 3- هم یوغی جانبی مستقیم

1-هم یوغی جانبی غیر مستقیم:
در این فرآیند ،با از بین رفتن دیواره سلولی ، ساختاری لوله مانند بین دو سلول مجاور تشکیل می شود(لوله ی هم یوغی) سپس پروتوپلاسم یکی از سلول ها به سلول دیگر منتقل می شود . با اتصال این دو سلول ،ساختاری دیپلوئید بوجود می آید که زیگوسپور ((zygospore  نامیده می شود.

 

2- هم یوغی جانبی ترمینال :
در این روش، سلولی که اصطلاحا گامت نر نامیده می شود با سوراخکردن دیواره ی ساختارلوله مانند حاصله از هم یوغی ، وارد گامت ماده می شود.لوله های هم یوغی در دو طرف دیواره ی  دو سلول ،تشکیل می شوند.

3- هم یوغی جانبی مستقیم :
این حالت، در رشته ی اسپیروژیری که  توسط سلول بازال خود به سطوح زیرین متصل شده است انجام می شود. هم یوغی جانبی مستقیم بین دو سلولی  صورت می گیرد که بعد از سلول بازال قرار دارند. یکی از سلول های متورم شده  به عنوان سلول ماده و سلول دیگر به عنوان سلول نر در نظر گرفته می شوند. گامت نر با سوراخ کردن دیواره وارد گامت ماده می شود. هسته ها به هم متصل شده و زیگوسپوردیپلوئید را بوجود می آورند.

 

هم یوغی  Scalariform:
هم یوغی  scalariform بین سلول ها ی دو رشته مختلف صورت می گیرد. به همین دلیل ،

 

هتروتالیک( heterothallic )نامیده می شوند.در این حالت، دو رشته ای که از نظر فیزیولوژیکی با هم اختلاف دارند در مجاور هم قرار می گیرند. سپس هر دو سلول مجاور زائده ای ( لوله های هم یوغی)به سمت یکدیگر می فرستنداین زائده ها به هم می رسند و دیواره سلولی در محل تماس از بین می رود سپس هسته ی یکی از سلول ها(گامت نر) وارد سلول دیگر(گامت ماده) می شود و زیگوت دیپلوئید(زیگوسپور) با ادغام هسته ها تشکیل می شود.
در پایان هم یوغی،محتویات ژنتیکی سلول نر خالی می شود در حالی که سلول ها ماده بازیگوسپور پر شده است. با مرگ سلول ماده و تخریب دیواره ی سلولی آن ، زیگوسپور آزاد می شود.
زیگوسپوربالغدارای دیواره ای سه لایه ای است. در شرایط محیطی مناسب  هسته ی زیگوسپور تقسیم میوز انجام داده و چهار هسته هاپلوئید ایجاد می کند که  فقط یکی از آنها باقی می ماند و بقیه از بین می روند. این موضوع باعث بهبود عملکرد جوانه زنی زیگوسپور برای تشکیل  یک رشته هاپلوئید می شود. به این ترتیب، چرخه زندگی  اسپیروژیر کامل می شود.

/ 1 نظر / 325 بازدید
جغرافیا از نو

سلام همکار ارجمند وب غنی و پر محتوای شما را مطالعه کردم و از مطالعه آن لذت بردم و به همین خاطر آدرس وب سایت وب خوبتان را لینک کردم مفتخر می شوم، آدرس وب جغرافیا از نو را لینک فرمایید. چوخ ممنون.[گل]